HomeHome  GalleryGallery  FAQ - Pirs  BersvFAQ - Pirs Bersv  BigereBigere  Xwe register bikeXwe register bike  Bikarhner LsteBikarhner Lste  Bikarhner GrpBikarhner Grp  Tkeve  

Share | 
 

 Feqiy Teyran ( 1590-1660 )

Go down 
NivskarNe
JiRUHAR
Admin
avatar

Hejmara Neyan : 253
Registration date : 2006-12-08

MesajSernav: Feqiy Teyran ( 1590-1660 )   Mon Dec 11, 2006 2:21 pm

Feqiy Teyran ( 1590-1660 )








Feqiy Teyran ( 1590-1660 )



Feqiy Teyran (1590-1660) yek ji helbestvann mezin yn kurd e.

Pereyek ji meqele "Klaskn me an sahir edbn me n kevin" ya Celadet Al Bedirxan:

Melay Jaba di heq Feqeh Teyran de gotiye: Sahir siy Feqiy Teyran e ko nav w Mihemed e. Esl w ji qesaba Miks ye, welat hekariyan e. Di tarxa heft sed diw peyda bye. Hikayeta x Senhan Qiseya Berssay j mewzn gotiye Qewl hesp re j wisan mewzn gotiye zehf beyt eshar j qew mileme rengn gotine. nav w j di sihr da Mm Hey e, miqdar heft pnc salan emir kiriye di tarxa heft sed heft heft da merhm bye li Miks j medfn e .
Gelo Feqeh Teyran k b? nav w, i b? Ji ber ko Feqeh Teyran leqeba sahir e ne nav w ye. Ji esern w Wesf x senhan nik min heye.

Y ko ev nisxe nivsandiye di dawiya w de bi ereb gotiye: Qesda wesf x senhan ya ko Mr Mihemed nezim kiriye temam bye, Ev mr Mihemed bi nav Feqeh Teyran mehr e . Li gora v serh Feqeh Teyran mr b nav w Mihemed b. L mr kjan welat? Heye ko ji mrekn Miks bi xwe b. Ji esern Feqeh min ji Wesf x senhan p ve tu j ne dtine. Ji xwe esera Qiseya Berssay bi guh min ve j ne bye. Min nav Qewl hesp es bihstiye. Bawer bikin j re Hikayeta hesp es j dibjin. Min hin xezel qesdeyn w n peregende j dtine.

Dibjin ko Feqeh Teyran agirt Melay Cizer b li ber destn w xwendiye. Feqeh di wefata Mel de j re mersiyeyek j gotiye li tarxa wefata Mel t de bi ebced iaret kiriye. Ew mersiye bi dest min keti b l di dema nivsandina v bend de ne bi min re ye.

L qenc tte bra min ko Feqeh di mersiya xwe de dibje Heft eyn lam ji hev bn cida, sn gir dsa t da . Heke mirov ev pirsn ha bi hisab ebced hel kir bawer bikin tarxa wefata Mel j xuya bike. Dsan ji w qesd tte zann ko Melay Cizer ji gund Hset ye. Ji ber ko Feqeh dibeje:

ro werin, lazim werin, cran xelk Hset.

Her eyn lam Feqeh qala van her du tpan di Wesf x senhan de j kiriye gotiye:

Miks ji w meymestih
Tewl diket hkayet
Miks ji eq sihtiye
Ev sihir vi x ve nihtiye
Hal xwe t de guhtiye
ji eyn lam a hicret

[1] Feqeh qala nefsa xwe bi xwe dike. Herwek me got Feqeh ji welat Miks ye. L gelek li Cizra Botan maye t de xwendiye.

Gelo leqeba Feqeh Teyran awan bi v sahir ve bye. Dibjin ko Feqeh bi ziman teyran dizan b ji lewre nav Feqeh Teyran l kirine. Di v babet de min ji x Evdirehman Garis roka jrn bihstiye.

Feqeh Teyran di Cizr. Bi r ve rast kesek hat; pev re hevalt kirin. Midek n, westiyan, xwe dan ber siha darek. Bihna xwe didan. Du k hatin venitin ser dar. k pev re ditexiln Feqeh diken. Kes ji Feqeh pirs got : Ma tu ire diken?

Feqeh got: Ev adeta me ye, em feqeh hol dikenin.

Kese: Divt j re sebebek hebe, mirov b sebeb nakene.

Feqeh: Xebera te ye, l heke min ji te re got, ditirsim tu bbextiy li min bik belak bn ser min.

Kese soz da y ko nabje tukes. Feqeh rab mesela xwe j re qise kir got:

Ez bi ziman teyran dizanim. Tu van kn ser dar dibn, yek ji din re dibje, ev feqeh ha die Cizre, l nizane ko li Cizr ser w d bte andin.

Kese deyn ne kir. Her diwan da xwe ji n ve bi r ketin. Gava gehitin Cizr Feqeh Medresa sor, kese Westaniy. Li Westaniy xelk giha bn hev wek mirovine ko li titek digerin din, dihatin li erd fedikirn dipeyivn. Kes seht kir zan ko remildarek gotiye ko di erd Westaniy de xezneyek heye, l nikari b cih w an bide. Mr Cizr j li xezn digere.

V car, kese ken nik mr; mesela feqeh kan j re got. Mr ande pey feqeh. Feqeh gote mr; bel ez xezn dernim, l para xwe j dixwazin.

Mr j sert Feqeh pejirand, yan qebl kir. Feqeh j hinek zad an resand nava Westaniy, xwe li pa kevirek veart. Teyr hatin ser zad, zad xwarin bi hev re texiln. Teyrek ji yek dtir pirs:

Ma k ev zad reandiye v der?
Feqeh Teyran ev zad reandiye, seba xezn.
Ma tu nizan xezne li k ye ?
Bel dizanim, sibeh wext roj hiltt kevir ko tav ber ewil l didit xezne di bin w kevir de ye.

Feqeh zivir medres nivist. Sibe z rab Westaniy pit ko kevir xwe nas kir ber xwe da mala mr gote w:
Ezben min xezne bi cih kir.
Mr digel xulaman rab, hat Westaniy, erd kolan xezne derxistin. Malek zehf derket. Mr ji feqeh pirs: Para te i ye bje...

Feqeh got: Beramber ser kes bidin min.

Mr got: Ser kes bi la w ve ye, em awan beramber w bidin te. Feqeh got: Rahet e, ser kes ji la w vekin.

Ann ser kes j vekirin dann ser sehn li mil din hd hd zrn xezn xistin, hetan ko zr temam bn. Zr beramber ser kes ne hatin.

Mr enir gote feqeh: Te zan b ko ser kes hinde giran e, ji lewre te ev ert bi min re kir.

Feqeh deyn ne kir, zr ji sehn rakirin end kulm ax avtine n. Mil ax daket, ser kes rab. Hing Feqeh ber xwe da mr got :

Mr im, min zr navt, zr ji te re divtin, tu ko xwed xulam mvan . Mexseda min ew b ko ez an we bidim ji ser insn girantir ax heye, insan bi ten bi ax tr dibe.

Ev her s sahirn ha yan El Herr, Melay cizer Feqeh Teyran biv nev beriya Ehmed Xan ne. Ji ber ko Xan qala wan dike dibje:

Min d elema kelami mewzn
Al bikira li ban gerdn
Bnave riha Mel Cizr
P hey bikira El Herr
Keyfek we bida Feqiy Teyran
Heta bi ebed bimaye heyran
i bikim ko qew kesad e bazar
Nnin ji qimas re xerdar

Ez niho hin sihrn Feqeh Teyran bidim zann. Ji Wesf ex senhan:

Van qisetan izhar bikim
Behsan kar bar bikim
Yar biran hiyar bikim
Da ez ji x dim wesfek
xek heb ax ewil
Nrha Xwed hel b di dil
Sed gumreh dal midil
Bi dest w tn tobet
xek heb sinhaniyan
Serdar pansed sofiyan

Ji qesdeke w:

Bizan ko min yar ti w
Dil ji birndar ti w
Ez kutim yekcar ti w
i bikim ko min yar ti w
B dest hem pa ti w
Pir li min kubar ti wi
b'xezeb xwend ez im
Di qeyd bend ez im
Zencr bi zend ez im
Mistaqi rind ez im
Aiq cind ez im
Perwazi find ez im
Xwe qed ehla ti w
Cama piyala ti w
Sx bejn bala ti w
Delala mala ti w
Pir bext tala ti w
Nmeta ala ti w.
Dr ji wisal ez im
Yar di xeyal ez im
sa li erdan ti w
Bi girt berdan ti w.




FEQIY TEYRAN
Vegere jor Go down
Profla bikarhner bibne http://amedkurd.bbfr.net
 
Feqiy Teyran ( 1590-1660 )
Vegere jor 
Rpel 1 ji 1

Permissions in this forum:Tu nikar bersv bide ser mesajn li ser v forum.
 :: Edebyata Kurdi :: Edebyata Kurdi-
Bie ser: