HomeHome  GalleryGallery  FAQ - Pirs  BersvFAQ - Pirs Bersv  BigereBigere  Xwe register bikeXwe register bike  Bikarhner LsteBikarhner Lste  Bikarhner GrpBikarhner Grp  Tkeve  

Share | 
 

 Cgerxwn ( 1903-1984 )

Go down 
NivskarNe
JiRUHAR
Admin
avatar

Hejmara Neyan : 253
Registration date : 2006-12-08

MesajSernav: Cgerxwn ( 1903-1984 )   Mon Dec 11, 2006 2:22 pm

Cgerxwn ( 1903-1984 )








Cgerxwn ( 1903-1984 )



Jidayikbn Zarokt
Cegerxwn bi nav xms ji d bavek gund-cotkar-belengaz di sala 1903'an de li gund HESAR hatiye chan, ji (11)de xuk bira ten sis mane: Sxms, Xell, Asya. Di sala 1918an de bav w Hesen li bajar Amd ser xwe dan ye ser heqiya xwe. Di sala 1919'an de li gund Bdir-Memo diya w Eyan ya heft sal j ser xwe dan ye ser heqiya xwe. Cegerxwn plak li cem xuk biray xwe maye.

Jiyan xebata li Binxet (Kurdistan a Sriye y)
Di sala 1920an de ye xwendegeha olperest end salan li ser hev li Kurdistana Srya y, raq ran j li xwendin geriyaye rewa gel Kurdistan ba nas kiriye.

Di sala 1927'an de kea xal xwe Kehla Selm ji gund Hesar ji xwe re tne li Amd bic dibin.

Di sala 1928'an de xwendina xwe qedand caza xwe wergirt b melay gund Hazda jor di w sal de dwana xwe ya yekemn nivsiye, ev dwan winda bib ber 3 salan ketiye dest me heta ro nehatiye apkirin.

Di sala 1936'an de, Cegerxwn bi end maln gundiyan ve du gund li jr avaniy avakirin(lek Cehenem).

Di sala 1937-1938'an de, Cegerxwn hevaln xwe Nadiyek-Komelak li bajar Amd ji xortn kurd re vekirin komela wan gelek berep, l bi navtdana hin mirovn nezan dijmin milet kurd Firansizan ew komele girt.

Di sala 1946'an de Cegerxwn mala xwe ji gund guhaztiye bajar Qamilo ketiye nav pln rzan siyaset di w sal de Civata Azad Yektiya Kurd hate kirin: Dr. Ehmed Nafiz serok Cegerxwn sekretr...

Di sala 1948'an de Cegerxwn bye heval Partiya Komunst a Srya y. Di sala 1949'an de cara yekemn b ko Cegerxwn hatiye girtin. Di sala 1950'an de Cegerxwn dikeve Civata Atxwazn Srya y di hundir w de kar dike. Di sala 1954'an de Cegerxwn ji hla komonstan ve b namzad perlemana Sriya y.

Di sala 1957'an de Cegerxwn ji komonstan dr dikeve di w sal de Cegerxwn hevaln xwe rxistina AZAD sazdikin pit plak Cegerxwn hevaln xwe rxistina xwe fesix dikin bi Partiya Dmoqrat Kurd re dibin yek.

Di sala 1959'an de Cegerxwn direve raq s salan li wir dibe mamostey ziman kurmanc li Zanngeha Bexday per kurd. Di sala 1962'an de hukmeta raq bera Cegerxwn dide ew zarokn xwe vedigerin Srya y, Cegerxwn t girtin pit plak t berdan.

Di sala 1963'an de dsa Cegerxwn t girtin dikeve Zindana Mez li bajar Sam, l pit plak t berdan l w nef (Surgun) dikin dinin bajar Siweyda nav Durziyan, l pit plake ne dirj t berdan vedigere bajar Qamislo y.

Di sala 1969'an de Cegerxwn die Kurdistana raq nav oria kurd nzk salek li wir dimne. Di sala 1970 y de Cegerxwn ji Kurdistana raq vedigere Srya y. Di sala 1973'an de Cegerxwn direve Libnan dwana xwe ya sisyan KME EZ? roka Salar Mdya li wir ap dike. Di sala 1976'an de Cegerxwn vedigere Sriye y heta sala 1979'an li wir dimne.

Li Swd
Di sala 1979'an de Cegerxwn ji Srya y direve die Siwd pnc saln xwe yn daw ji jiyana xwe li Siwd derbas dike. Di 22-10-1984'an de li bajar Stockholm Cegerxwn ser xwe dan ser heqiya xwe. Cegerxwn di hewa xaniy xwe de li bajar Qamilo y hatiye veartin. Zarokn w yn ko li d xwe hitine du kur ar ke in: Keyo, Azad, Gulper, Rojn, Beniye, Selam. Neviyn w 26 kes in.

Sala branna Cegerxwn
Cigerxwn, deng azara gel Kurd di tkona azadiy de, di sala 2003'an de kete sedsaliya xwe de. Cigerxwn ku nav w y birast Sexms Hesen e, di sala 1903-an de li gund Hesar girday naveya Kercos ye, ji dayik b. Pit ku di temenek bik de d bav w ne ser dilovaniya xwe xwka Cigerxwn ew bire cem xwe. Dema ku ew yanzdeh sal b, di destpka er yekemn y chan de, tevl malbata xwka xwe binxet b b penaber li welat xwe. Ew li gund Amd girday Qamiloy bi cih b. Cigerxwn di sala 1921-an de xwendina xwey medres bi daw kir cazeya melatiy wergirt. Pit v yek Cigerxwn dest bi melatiya gund Tell Sair kir ji ber v yek j nav Mele Sexms l hate kirin.

Dema Cigerxwn li gelek cihn bar rojhilat Kurdistan xwendina xwe ya medrese didomand, w azarn gel Kurd ji nzk ve dtin nav Cigerxwn li xwe kir. Jiyana Kurdan ya sext zor zehmetiyn jiyana w bi xwe ew xistine nava nakokiyn hundirn.

Cigerxwn ji sala 1924-an p de dest bi nivsandina helbestan kir. Pit tkna serhildana Sex Sad, hetn netewey yn Cigerxwn gurrbn ew b endam rxistina Xoybn ya ku ji aliy rewenbrn Kurd ku penaber Sriy bbn hatib damezirandin. W di 24 saliya xwe de dest bi nivsandina helbestan di kovara Hawar de kir. Dilnermiya w mirovaniya w xwendina w ya medres bn sedema wan berhemn w yn ku bna berhemn wjeya klaska Kurd j t:

Cana xwe derne tu ji pita eper,
Perde tu hilne, ku li min roj b der,
evre bike ron, tu bi loks fener,
Maek ji du lvan bide, ey lv eker,
Ew e derman birn kul derd keder ...


Pit demeke kurt Cigerxwn ber xwe da civata feodal paver. W di helbestn xwe de bi tund xwudkarn feodal ol rexne kirin. Li gor w sedema bbext a karker gundiyn Kurd ev hz bn di heman dem de wa r li azad serxwebna gel Kurd j girtibn. Ronak kirina gel Kurd di derbar rewa civak parvekirina hzan de di civak de ji bo Cigerxwn ber hertit dihat, ji ber v yek j helbestn Seyday mezin di destpk de li hember hzdarn ol, x mela bn:

...

Hawar dikim,
Ranab kes
Sx mela
pr qes
Bi xa xist
mizgevt dr
Em xistine
Tora neyr.
Hawar, hewar
Hawar, hewar !
Van ikan
Dexl me xwar.


--------------------------------------------------------------------------------

Sed cam
Dr kenit
Naqos bang
tr xit
Sed lek ji
Tpn Lemterew
Bi kr me nayn
Tev derew.

Cigerxwn bi dil can hewl dida pitgriya tkona azadiya gel Kurd bike. Wek mnak di dema muxtariya sala 1961-an li bar Kurdistan w li zanngeha Bexday bea Kudiya Jorn saz kir ji bil v w bernameya anda Kurd di radyoya Bexday de amade dikir. Ji sala 1959 heta sala 1963-an Cigerxwn li Bexday dima. Ji bil helbestn siyas (netewey sosyalst) w helbestn li ser evn j dinivsn, ku pir caran jana evn tann ziman, herwiha carcaran behsa xwe ahiya evn j dikirin. Gelek stranbjn Kurd Helbestn w ji bo strann xwe bi kar ann. Het dwann Cigerxwn yn helbestan hatine weandin, herwiha w pirtka bi nav Tarxa Kurdistan, ferhengeke ziman Kurd pirtkn li ser folklora Kurd. Bi kar bar xwe bi berhemn xwe Cigerxwn di ronakkirina girseyn li Kurdistan de rolk gelek mezin leyistiye. Mirov dikare w mna naneke netewey bibne. Cigerxwn parabtir jiyana xwe li Qamilo borand, l pa mecbr ma ku dev ji welat xwe berde here Stockholm. 22- lna sala 1984-an Seyday Cigerxwn ser dilovaniya xwe. Cigerxwn li hewa mala xwe ya li Qamiloy bi tevlbna dehhezaran Kurdn heskiriy helbestn w hate bi cih kirin. Ev kesayetiya mezin ya wjaya Kurd, mamostey Qedrican, dikeve sedsaliya xwe. Div ku ew newe ji br kirin.

Wer bin ich?

Der Kurde aus Kurdistan
Aus Revolte und Vulkan
Aus Dynamit,
Feuer und Funke.
Rot wie Rubin,
Feuer erreicht die Hlse.
Wenn ich explodiere
Bebt die Erde.
Dieser Funke und das Feuer
Zerstrt den Peiniger.


Cgerxwn
1903-1984
Vegere jor Go down
Profla bikarhner bibne http://amedkurd.bbfr.net
 
Cgerxwn ( 1903-1984 )
Vegere jor 
Rpel 1 ji 1

Permissions in this forum:Tu nikar bersv bide ser mesajn li ser v forum.
 :: Edebyata Kurdi :: Edebyata Kurdi-
Bie ser: