HomeHome  GalleryGallery  FAQ - Pirs  BersvFAQ - Pirs Bersv  BigereBigere  Xwe register bikeXwe register bike  Bikarhner LsteBikarhner Lste  Bikarhner GrpBikarhner Grp  Tkeve  

Share | 
 

 WESTAY EDEBIYATA KURD, EHMED XAN BERHEM W Y NEMIR M

Go down 
NivskarNe
JiRUHAR
Admin
avatar

Hejmara Neyan : 253
Registration date : 2006-12-08

MesajSernav: WESTAY EDEBIYATA KURD, EHMED XAN BERHEM W Y NEMIR M   Mon Dec 11, 2006 2:23 pm

WESTAY EDEBIYATA KURD, EHMED XAN BERHEM W Y NEMIR MEM ZN










Loqman POLAT


Ehmed Xan, westay edebiyata kurd ye. Dtin ramann w, berhem w Mem Zn nemir e. Ew psevay welatparziye ye. W ji vir 300 sal ber di berhema xwe Mem Zn de hm ramann welatparziya Kurdan daniye.Di nav edebiyata din (chan) de "Romeo Juliyet" a Shakespeare, "Leyla Mecnn" a Fuzul iye, "Mem Zn"a Ehmed Xan J EW E. Pirtka w ya bi nav Mem Zn bi naveroka xwe wek deryay ye. Tde hem tist heye. Pirtkek wek Mem Zn bi her away dewlemend hj nehatiye nivsandin. Di nav edebiyata Kurd de pirtka sereke Mem Zn e. Di pirtk de zann, bawer, evn, neteway gelek creyn din bi hustat hatiye honandin. Di pirtk de tema, aheng, rzkirin, kurguya byeran, wusan bi zanist hatiye dann ku ...! Mirov nizan awan tarfa w bike, an j awan qal bike.

Belk ji hinikan re sas ecb be, l ev rastiyek e; w 300 sal ber di nivsandina Mem Zn de metoda diyalektk bi kar aniye. Rewsa civak abor, nakokiya li dij hev du tiy, guherandin, pskolojiyan mirovan, ra ndina ber bi netewayetiy, bi zimanek xwes realst lrk nivsandiye. Ehmed Xan y nemir, di evna Mem Zn" de evna Kurd Kurdistan haniye ziman. Ji bo siyarbna gel Kurdistan, ji bo hebn psvena anda Kurd, ji bo guherandina tradsyona gel Kurd, ji bo dtin ramann evn berfirehbna zanistiya azadiy, w pnsa xwe wek ek bi kar aniye.

Ehmed Xan, di sexsiyeta Mem Zn de evna Kurd Kurdayetiy haniye ziman. Ew nixtk pirr Girng e, div bas b fmkirin. W sedemn ku ji bo pirtka xwe, Mem Zn bi Kurd nivsandiye gelek sedemek Girng e. W 300 sal ber netewayetiya Kurdan di bin yek alk de civandina Kurdan parastiye.Cih berhema neteway a Kurdan, Mem Zn nah tijkirin. Ew bingeha edebiyata Kurd ye s sed sal v bingehiy berdewam dike. Mem Zn berhemek nemir e. Di v berhema bi rmet de kmya, astronom, felsefe, folklor, hner, drok zanistiyek pirr kr heye. Ji bo v j; Ev berhem cewher e, derya ye.

Ehmed Xan di sergotara "Derd me" de perebniya Kurd Kurdistan dagirkeriya Tirk, Ereb Eceman tne ziman. Ew dibj ger beglern Kurdan bibna yek, ger psevayek Kurda j hebana wan di bin yek alek bicivandan, d Kurd azad bibana, ziman Kurda di ps de biketana, d qmet rmeta hnera Kurd hebana. Ehmed Xan sermiya bindestiy usan bi tewirek tne ziman hetan nha, li ry din (chan) tu gelek bindest, sermiya bindestiya xwe bi v away nehaniye ziman. Ehmed Xan berhemn xwe bi zanat bi ziman Kurd nivsandiye. Nivsandina w ya bi Kurd raperneke (serhildaneke) li dij dagirkern Tirk Farisan. W li gel v serhildan bi nivsandina xwe ya Kurd, srniya ziman Kurd derxistiye hol bi zanist huviyeta Kurd derxistiye ps.

Ehmed Xan hem sarek mezin bi nav deng, hem flosof hem j pispor edebiyat bye. Ew ne ten di qada axa Kurdistan de, di Rojhilata navn de, welatevn miletperwer yekem e. Jiyana w bi ger, bi lkoln derbas bye. Di sedsala 17an de ew dehayek bye.

Di dostaniya Mem Tacdn de di evna Mem Zn de gelek ramann kr hene. Tkiliyn Sit Tacdn de tkiliyn psket modern in. Herdu j ji hev du hez dikin. Di nav herduwan de wekhev heye. Evna Sit Tacdn evna civakn psket ye.Rewsa Zn rewsa geln bindest ye. Zn ji bo Kurdistan "Smge" ye. Heta mirov dikare bje ku Zn bi xwe Kurdistan e. Zn j wek Kurdistan azad nne. awan ku qedera Zn ji al Mr ve tt beylukirin, qedera Kurdistan j ji al Sah Padsahn Tirk Eceman ve tt beylukirin. Ji bo v j evna Mem Zn, evna gel Kurd a ji bo Kurdistanek azad serbixwe ye.

Ehmed Xan ji bla sebe, b sedem, destpka evna Mem Zn di roja Newroz de destpnake. Ew bi zanat v evn di roja Newroz de dest p dike. Ew dizane ev roj ji bo gel Kurd roja destpkirina berxwedane, serhildan ye. Roja sah azadiy ye. Wexta ku Mr Botan dawiy dibje ez Zn bidim Mem, Zn baz dide die zndan cem Mem j re dibje ku Mr w bexisandiye ger ew derkeve hizra Mr, d bikaribin bi hev du re bizewicin. W gav Mem gotinek gelek balks pirr bi mane dibj. Mem dibje ku:-"Ez naim hizra tu Mr ek. Ez nabim koleyn kolan!". Ev gotin gelek bi maneyek kr e. Rewsa Kurdistan tne ber avan. Mr bi xwe koley dagirkeran e. Ehmed Xan Mem nake koley koleyan. Ev bi van gotinan li dij kolety derdikeve. Ew bi van gotinn xwe Mr bik dibne, li dij w derdikeve, li ber w ser xwar nake. Di sexsiyeta Mr de dagirkeriy, koletiy protesto dike. Riya serhildan nsan dide. Ji bo Mem Zn evna wan azadiya wan e. Her iqas ew w azadiy nejn j, westay mezin Ehmed Xan bi riya evna wan re azadiy wek armanc dide nsandan.




Loqman POLAT
Vegere jor Go down
Profla bikarhner bibne http://amedkurd.bbfr.net
 
WESTAY EDEBIYATA KURD, EHMED XAN BERHEM W Y NEMIR M
Vegere jor 
Rpel 1 ji 1

Permissions in this forum:Tu nikar bersv bide ser mesajn li ser v forum.
 :: Edebyata Kurdi :: Edebyata Kurdi-
Bie ser: